Tập thể dục đúng cách đóng vai trò quan trọng trong quá trình điều trị và kiểm soát thoát vị đĩa đệm. Không chỉ giúp giảm đau lưng, đau thần kinh tọa, vận động hợp lý còn hỗ trợ phục hồi chức năng cột sống. Vậy người thoát vị đĩa đệm nên tập thể dục như thế nào và cần lưu ý gì để tránh làm bệnh nặng hơn? Hãy theo dõi bài viết sau để có lời giải đáp.
1. Thoát vị đĩa đệm có tập thể dục được không?
Bệnh nhân bị thoát bị đĩa đệm vẫn có thể tập thể dục, nhưng cần lưu ý thực hiện nhẹ nhàng và theo hướng dẫn của bác sĩ/ chuyên gia.
Thoát vị đĩa đệm là tình trạng một hay nhiều đĩa đệm bị sai lệch vị trí, gây chèn ép tủy sống và các dây thần kinh trong ống sống. Căn bệnh này gây ra cơn đau dai dẳng, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh. Việc tập thể dục đúng cách mang đến nhiều lợi ích trong việc giảm đau và cải thiện tình trạng thoát vị đĩa đệm.
Thoát vị đĩa đệm gần đây trở thành căn bệnh “không của riêng ai”, không chỉ thường gặp ở người cao tuổi mà còn là nỗi ám ảnh của nhân viên văn phòng hay công nhân, với tính chất công việc ngồi thường xuyên một chỗ và ít vận động… Cùng…
2. Lợi ích khi bệnh nhân thoát vị đĩa đệm tập thể dục đúng cách
Tập thể dục đúng cách không chỉ giúp người bệnh giảm đau, mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ phục hồi và phòng ngừa biến chứng lâu dài. Cụ thể là:
- Tăng cường sức mạnh cơ và giảm đau: Các hoạt động và bài tập nhẹ nhàng giúp tăng cường sức mạnh cơ bắp nâng đỡ cột sống, đặc biệt là cơ lưng và cơ bụng. Qua đó giúp giảm áp lực lên cột sống và đĩa đệm cho người bệnh giảm bớt cơn đau.
- Cải thiện độ linh hoạt và tầm vận động của cột sống: Việc tập thể thao không chỉ giúp cột sống linh hoạt hơn, mà còn góp phần giảm độ cứng của khớp. Điều này giúp người bệnh thoát vị đĩa đệm hạn chế cơn đau do sự chèn ép giữa các đốt sống.
- Hỗ trợ phục hồi mô tổn thương: Thực hiện các bài tập thể dục phù hợp giúp thúc đẩy lưu thông máu, cải thiện tuần hoàn. Từ đó tăng cường cung cấp dưỡng chất đến vùng tổn thương và góp phần giảm viêm, hỗ trợ quá trình phục hồi diễn ra hiệu quả hơn.
- Hỗ trợ tăng mật độ xương, giảm căng thẳng: Việc duy trì tập luyện thể dục đều đặn còn góp phần tăng mật độ xương, giúp hệ xương trở nên chắc khỏe. Bên cạnh đó, vận động còn giúp giảm căng thẳng – yếu tố có thể làm cơn đau trở nên trầm trọng hơn. Khi cơ thể được thư giãn, tinh thần thoải mái, cảm giác đau cũng được cải thiện đáng kể.
3. Thoát vị đĩa đệm nên tập thể dục như thế nào?
Người bị thoát vị đĩa đệm nên tập các bài nhẹ nhàng, giúp kéo giãn cột sống như đi bộ, đạp xe chậm, bơi lội, yoga,… Dưới đây là nội dung trả lời chi tiết cho câu hỏi “thoát vị đĩa đệm nên tập gì?”:
3.1. Bơi lội
Bơi lội là một trong các môn thể dục cho người thoát vị đĩa đệm có độ an toàn cao, hạn chế nguy cơ gây chấn thương cột sống. Đồng thời, hoạt động bơi lội còn có tác dụng giảm bớt áp lực tác động lên các khớp, giải tỏa sức ép của đĩa đệm, nhờ đó làm thuyên giảm cơn đau. Cùng với hoạt động nhịp nhàng giữa các bộ phận tay, chân, đầu và cổ, bơi lội giúp hệ xương khớp được cải thiện hiệu quả. Chưa kể, việc hít thở khi bơi cũng hỗ trợ tăng cường lưu thông máu và oxy, hạn chế tình trạng viêm đĩa đệm đốt sống.
Dù vậy, bệnh nhân thoát vị đĩa đệm không nên tập luyện quá sức vì tăng nguy cơ tổn thương đĩa đệm. Thay vào đó, bạn nên bơi vừa sức và kiên trì tập luyện mỗi ngày để đạt hiệu quả cao. Tốt nhất, bệnh nhân nên tham gia bơi lội từ 3 – 4 lần trong tuần, mỗi lần khoảng 30 – 60 phút.
3.2. Yoga
Giải đáp tiếp theo cho băn khoăn bị thoát vị đĩa đệm nên tập thể dục gì đó là yoga. Các bài tập yoga nhẹ nhàng có tác dụng giảm đau, giúp các cơ khỏe mạnh hơn, giảm áp lực của cơ thể lên cột sống và đĩa đệm. Đồng thời, các bài tập yoga cũng giúp cải thiện sức cơ ở lưng và bụng. Nhờ đó duy trì tư thế đứng thẳng cũng như điều hòa các hoạt động của cơ thể.
Song song đó, yoga còn giúp hệ cơ được kéo dãn, đạt trạng thái thư giãn nhất. Trong quá trình luyện tập môn thể thao này, các vấn đề cơ xương khớp được hỗ trợ giải quyết, cũng như các cơ hoạt động linh hoạt hơn. Chưa kể, vùng lưng được giải tỏa áp lực nhờ vào các động tác kéo giãn cơ gân kheo (nằm ở mặt sau của đùi).
Ngoài tác động tích cực đến hệ cơ xương khớp nhẹ nhàng, yoga còn hỗ trợ tăng lưu lượng máu, giúp quá trình lưu thông chất dinh dưỡng qua các cơ và mô mềm ở thắt lưng thuận lợi hơn.
Nhiều người thường nghĩ rằng bệnh nhân thoát vị đĩa đệm nên nghỉ ngơi và hạn chế di chuyển nhiều nhất có thể. Tuy nhiên, đây thật sự là một quan niệm sai lầm. Việc hạn chế vận động không chỉ làm các cơ mất đi tính linh hoạt mà…
3.3. Đạp xe
Nếu bạn đang thắc mắc thoát vị đĩa đệm nên tập môn thể thao nào thì hãy thử đạp xe. Đạp xe là môn thể thao có ích cho người bệnh thoát vị đĩa đệm. Hoạt động này giúp kéo giãn cột sống, giải phóng áp lực lên đĩa đệm, đồng thời cải thiện hoạt động của hệ cơ xương khớp và dây chằng và tăng cường lưu thông máu. Nhờ đó, hệ thần kinh không bị chèn ép, giúp cơn đau thoát vị đĩa đệm giảm bớt đáng kể.
Tuy nhiên để hoạt động đạp xe mang lại hiệu quả cao nhất, bạn nên chọn xe có chiều cao và độ rộng yên phù hợp để đảm bảo dáng ngồi chuẩn, lưu ý giữ lưng thẳng thoải mái và không cúi đầu, lệch lưng hông. Về thời gian đạp xe, bạn có thể bắt đầu với 15 phút/ngày, sau đó tăng dần lên 30 – 45 phút/ngày và duy trì đều đặn hàng ngày.
3.4. Đi bộ
Đi bộ là môn thể thao được khuyến khích với bệnh nhân thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng. Với người mới bắt đầu đi bộ, nên giữ tốc độ chậm, dần dần tăng nhanh với bước chân nhẹ nhàng. Trong quá trình đi bộ, nên hít vào bằng mũi rồi nhẹ nhàng thở ra bằng miệng, điều hòa nhịp thở đều đặn. Ngoài ra, bạn cần lưu ý giữ lưng thẳng đứng, đầu thẳng, kết hợp với hoạt động đánh tay nhẹ nhàng, thoải mái.
Để hỗ trợ điều trị thoát vị đĩa đệm hiệu quả, người bệnh nên đi bộ mỗi buổi sáng hoặc buổi chiều trong khoảng 30 – 45 phút.
3.5. Tập xà đơn
Tập xà đơn giúp kéo giãn cột sống, từ đó giảm áp lực lên đĩa đệm. Chưa kể, môn thể thao này còn hỗ trợ giảm tình trạng chèn ép dây thần kinh, từ đó làm dịu những cơn đau thoát vị đĩa đệm.
Cách thực hiện tập xà đơn tốt nhất là treo mình lên xà khoảng 45 giây rồi thả người xuống, thực hiện mỗi tuần 3 lần. Bên cạnh đó, để tránh làm đĩa đệm tổn thương, bạn cần tuân thủ đầy đủ các quy tắc tập xà đơn an toàn như khởi động, thực hiện đúng tư thế, kết hợp hít thở nhẹ nhàng, tập vừa sức,…
4. Bị thoát vị đĩa đệm không nên chơi môn thể thao nào?
Sau khi đã biết thoát vị đĩa đệm nên chơi môn thể thao nào, người bệnh cũng nên biết một số môn cần tránh để hạn chế tác động mạnh lên cột sống – đĩa đệm. Theo đó, người bị thoát vị đĩa đệm không nên tham gia các hoạt động có cường độ cao (thể dục dụng cụ, nhảy cầu…), thể thao có động tác xoay mạnh và đột ngột (quần vợt, golf…), nâng vật nặng hoặc thể thao có tính va chạm nhiều (bóng đá, võ thuật…).
4.1. Các hoạt động cường độ cao
Những hoạt động cường độ cao như thể dục dụng cụ, cổ vũ, nhảy cầu, aerobic,… thường đòi hỏi bật nhảy liên tục, tiếp đất mạnh hoặc thay đổi tư thế nhanh, khiến áp lực dồn lên cột sống và đĩa đệm. Với người bị thoát vị đĩa đệm, các chuyển động này dễ làm đĩa đệm bị chèn ép mạnh hơn, kích thích cơn đau và làm tăng nguy cơ tổn thương nặng ở vùng thắt lưng và cổ.
4.2. Có động tác xoay/vặn mạnh và đột ngột
Một số môn thể thao yêu cầu xoay thân người nhanh và mạnh (như quần vợt, golf, pickleball, bowling,…) có thể tạo lực xoắn lớn lên cột sống. Khi đĩa đệm đã bị tổn thương, các động tác vặn mình đột ngột dễ làm rách bao xơ khiến khối thoát vị chèn ép rễ dây thần kinh nhiều hơn, từ đó gây đau lan xuống tay hoặc chân và làm bệnh khó hồi phục.
4.3. Nâng vật nặng
Nâng tạ hoặc mang vác vật nặng làm gia tăng áp lực đột ngột lên đĩa đệm, đặc biệt nếu tư thế không đúng. Với người bị thoát vị đĩa đệm, điều này có thể khiến đĩa đệm bị ép mạnh, làm cơn đau bùng phát dữ dội và tăng nguy cơ thoát vị nặng hơn hoặc tái phát sau điều trị.
4.4. Môn thể thao va chạm
Những môn thể thao va chạm (bao gồm võ thuật, bóng bầu dục, đấm bốc, bóng rổ…) dễ có nguy cơ té ngã, va đập hoặc bị tác động lực mạnh trực tiếp vào cột sống. Các chấn động này không chỉ làm cơn đau thoát vị đĩa đệm trầm trọng hơn mà còn có thể gây tổn thương thêm cho đĩa đệm, dây chằng và hệ thần kinh, ảnh hưởng lâu dài đến khả năng vận động.
5. Những lưu ý khi người bệnh thoát vị đĩa đệm tập thể thao
Không thể phủ nhận tập thể thao mang tới nhiều lợi ích sức khỏe cho người bệnh thoát vị đĩa đệm. Dù vậy, bạn cần lưu ý những điểm quan trọng sau:
- Cần có sự tư vấn của bác sĩ chuyên môn để biết rõ bộ môn nào là phù hợp nhất.
- Tránh chơi những môn không phù hợp như tập gym, chạy bộ, bóng đá, bóng rổ…
- Tập luyện đúng kỹ thuật – vừa sức, ưu tiên các môn thể thao và bài tập nhẹ nhàng.
- Khởi động kỹ trước khi tập và giãn cơ sau khi tập để giảm nguy cơ căng cơ, co cứng và chấn thương.
- Bắt đầu với cường độ thấp, tăng dần theo khả năng chịu đựng, không tập quá sức hoặc kéo dài thời gian tập đột ngột.
- Lắng nghe cơ thể, ngừng ngay nếu có triệu chứng bất thường.
- Kết hợp nghỉ ngơi, chế độ sinh hoạt và dinh dưỡng hợp lý nhằm nâng cao hiệu quả phục hồi lâu dài.
Bên cạnh việc luyện tập, bạn cần tuân theo lộ trình điều trị tận gốc của bác sĩ đề ra. Trong đó, để việc điều trị thoát vị đĩa đệm diễn ra an toàn và đạt hiệu quả cao, bệnh nhân cần chọn ĐÚNG NƠI điều trị. Một cơ sở y tế uy tín, chất lượng sẽ đáp ứng các tiêu chí sau:
- Trực thuộc các tổ chức y tế uy tín: Cơ sở y tế được quản lý và vận hành theo những tiêu chuẩn y khoa nghiêm ngặt của các tập đoàn lớn (chẳng hạn như Thomson Medical Group – TMG) sẽ bảo đảm chất lượng chuyên môn cũng như tính an toàn trong thăm khám và điều trị.
- Đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm, có khả năng xây dựng phác đồ điều trị cá nhân hóa: Bác sĩ có chuyên môn sâu về cơ – xương – khớp, đĩa đệm, trực tiếp thăm khám và xây dựng phác đồ điều trị phù hợp với mức độ tổn thương, độ tuổi, thể trạng của từng bệnh nhân. Từ đó giúp đạt hiệu quả tối ưu, tiết kiệm thời gian và chi phí về lâu dài.
- Có thiết bị tập luyện hiện đại: Cơ sở y tế chuyên khoa uy tín có trang bị máy móc và thiết bị hỗ trợ phục hồi chức năng tiên tiến giúp tăng hiệu quả điều trị, giảm đau nhanh và rút ngắn thời gian hồi phục.
- Hỗ trợ dài hạn và chăm sóc toàn diện: Bệnh nhân được bác sĩ theo dõi tiến triển xuyên suốt quá trình điều trị, đánh giá đáp ứng thực tế để điều chỉnh phác đồ phù hợp. Đồng thời các chuyên viên còn hướng dẫn phục hồi chức năng, tư thế sinh hoạt đúng để phòng ngừa tái phát lâu dài.
- Tư vấn dễ hiểu, lộ trình điều trị rõ ràng: Điều trị tại nơi uy tín, người bệnh được bác sĩ tư vấn giải thích cặn kẽ tình trạng bệnh, mục tiêu điều trị, thời gian dự kiến và các bước thực hiện. Qua đó thêm an tâm và chủ động phối hợp trong suốt quá trình điều trị.
6. Câu hỏi thường gặp
Trong quá trình tìm hiểu thoát vị đĩa đệm có nên tập thể dục không, người bệnh còn có nhiều băn khoăn khác như sau:
6.1. Người bị thoát vị đĩa đệm khi tập thể dục có cần giảm cường độ không?
Người bị thoát vị đĩa đệm nên giảm cường độ tập luyện để tránh làm tăng áp lực lên cột sống. Tốt nhất, bạn nên trao đổi trực tiếp với bác sĩ hoặc chuyên viên Vật lý trị liệu – Phục hồi chức năng để được tư vấn tần suất tập luyện và bài tập phù hợp.
6.2. Tập thể dục bao lâu mỗi ngày là phù hợp?
Thông thường, người bị thoát vị đĩa đệm nên tập luyện khoảng 20 – 30 phút mỗi ngày và có thể chia nhỏ thời gian tập để tránh gây quá tải cho cột sống. Tùy từng bộ môn, thời lượng tập có thể điều chỉnh linh hoạt: bơi lội mỗi lần khoảng 30 – 60 phút; đi bộ vào buổi sáng hoặc chiều từ 30 – 45 phút; với đạp xe nên bắt đầu nhẹ nhàng 15 phút/ngày, sau đó tăng dần lên 30 – 45 phút/ngày khi cơ thể đã thích nghi.
6.3. Bệnh nhân thoát vị đĩa đệm đang bị đau có nên tập thể dục không?
Không nên. Khi đang xuất hiện cơn đau do thoát vị đĩa đệm, người bệnh nên ưu tiên nghỉ ngơi và chờ đến khi cơn đau thuyên giảm. Việc cố gắng vận động trong lúc đau có thể làm tăng áp lực lên cột sống và khiến tình trạng tổn thương nặng hơn. Hơn hết, để biết thoát vị đĩa đệm tập thể dục như thế nào cho an toàn và hỗ trợ quá trình hồi phục, bạn nên trao đổi với bác sĩ trước khi tập luyện.
Như vậy sau bài viết, bạn có thể biết được người bị thoát vị đĩa đệm nên tập thể dục như thế nào để hỗ trợ điều trị bệnh hiệu quả nhất. Bên cạnh việc tập luyện thể thao, bạn cũng cần tuân theo liệu trình điều trị chuyên biệt để nhanh hồi phục bệnh. Khi có bất kỳ thắc mắc nào, bạn có thể liên hệ TẠI ĐÂY để được phòng khám ACC tư vấn.
Bài viết liên quan: Thoát vị đĩa đệm cột sống cổ: Dấu hiệu nhận biết và cách điều trị
Đặt lịch hẹn
