Đầu gối là khớp lớn nhất của cơ thể và giữ vai trò quan trọng trong việc chuyển động của chân. Đây cũng là một trong những khu vực chịu nhiều áp lực nên dễ chấn thương nhất. Trong đó, đau sau khớp gối là tình trạng khá phổ biến, gây ảnh hưởng đến khả năng đi lại của người bệnh. Vậy đau sau đầu gối do đâu và làm thế nào để khắc phục nhanh chóng?
1. Đau phía sau đầu gối là gì?
Đau phía sau đầu gối là cảm giác đau hoặc khó chịu xuất hiện ở vùng mặt sau khớp gối. Khu vực này nằm giữa gân kheo và cơ bắp chân, là phần thường co gập nhiều khi gập duỗi chân, đi lại hoặc lên xuống cầu thang, nên rất dễ bị ảnh hưởng khi vận động hoặc chịu lực.
2. Triệu chứng đau sau đầu gối
Đau sau đầu gối là tình trạng cơn đau khởi phát ở đằng sau đầu gối, có thể là đau âm ỉ hoặc dữ dội kèm theo cảm giác nóng rát. Đa phần cơn đau thường giảm bớt khi người bệnh nghỉ ngơi và nghiêm trọng hơn khi đi lại nhiều hay gập đầu gối.
Ngoài ra, cơn đau còn có thể đi kèm một số triệu chứng khác như:
- Sưng khớp gối hoặc cảm thấy đầu gối bị biến dạng.
- Khớp bị cứng, đau khi uốn cong hoặc bạn thấy khó khăn khi duỗi thẳng đầu gối.
- Mặt sau đầu gối bị đỏ, ấm nóng khi chạm vào.
- Đôi khi có thể kèm theo cảm giác tê ran và cảm thấy đầu gối bị yếu hơn so với trước.
3. Vì sao bị đau phía sau đầu gối?
Tình trạng đau sau đầu gối có thể bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân như do chuột rút, căng cơ đùi sau, chấn thương gân kheo, chấn thương dây chằng chéo trước và sau, u nang Baker, bệnh viêm gân bánh chè, tràn dịch khớp gối, viêm bao hoạt dịch khớp gối,… Cụ thể:
3.1. Do chuột rút
Chuột rút là tình trạng co thắt cơ đột ngột, kéo dài từ vài giây đến vài phút. Chuột rút có thể xảy ra ở nhiều vị trí trên cơ thể, nhưng thường tại bắp chân, bàn chân, gân kheo hoặc nhóm cơ đùi gần mặt sau đầu gối.
Nguyên nhân gây chuột rút chủ yếu là do vận động cơ quá mức, cơ thể mất nước, khi mang thai, thiếu chất dinh dưỡng, đứng quá lâu hoặc do tác dụng phụ của một số loại thuốc (thuốc nhóm statin, thuốc lợi tiểu,…).
Mặc dù đau nhức phía sau đầu gối do chuột rút xuất hiện đột ngột và biến mất sau đó, nhưng nếu xảy ra thường xuyên thì bạn nên đi khám với bác sĩ.
3.2. Căng cơ đùi sau
Nhóm cơ đùi sau (cơ Hamstring) gồm có 3 cơ là cơ nhị đầu đùi, cơ bán gân và cơ bán màng, có vai trò kết nối xương cẳng chân với xương đầu gối. Khi nhóm cơ này bị căng và kéo giãn quá mức cũng làm đau cơ sau đầu gối.
Tình trạng này thường xảy ra do vận động chân mạnh, lao động hoặc tập luyện quá sức hay chơi các môn thể thao đòi hỏi sự vận động của nhóm cơ đùi nhiều như đá bóng, nhảy cao.
>> Xem ngay: Tình trạng đau căng cơ là gì? Nguyên nhân và cách khắc phục
3.3. Chấn thương gân kheo
Chấn thương gân kheo được hiểu là tình trạng các cơ vùng sau đùi bị rách hoặc đứt. Khi gân kheo bị chấn thương, bạn sẽ cảm thấy đau gân kheo sau gối (tức là đau đằng sau đầu gối) đột ngột và có thể kèm theo sưng tấy, bầm tím, chân bị yếu.
Loại chấn thương này thường gặp ở các vận động viên bóng đá, bóng rổ, quần vợt hoặc chơi khúc côn cầu. Trường hợp đau sau đầu gối do gân kheo bị rách hoàn toàn, người bệnh cần thực hiện phẫu thuật và thời gian hồi phục có thể là vài tháng.
3.4. Chấn thương dây chằng chéo trước và sau
Những chấn thương dây chằng chéo trước và chéo sau cũng là nguyên nhân gây đau phía sau đầu gối.
- Dây chằng chéo trước (ACL): Là một dải mô chạy phía trước khớp gối, giúp kết nối xương đùi với xương ống chân của bạn. Khi ACL bị tổn thương, bạn sẽ nghe một tiếng “rắc”, sau đó đầu gối của bạn sẽ đau và sưng lên làm việc co duỗi chân bị hạn chế. Chấn thương ACL xảy ra chủ yếu khi bạn dừng lại hoặc đổi hướng đột ngột khi đang chạy, tiếp đất không tốt khi nhảy xuống hoặc bị va chạm mạnh khi tai nạn.
- Chấn thương dây chằng chéo sau (PCL): Cũng là dải mô có vai trò như ACL nhưng dây chằng chéo sau có nguy cơ chấn thương thấp hơn. Tổn thương PCL thường là do tai nạn hoặc do trẹo đầu gối, lỡ bước khi đi bộ với biểu hiện đau dữ dội vùng gối, sưng phía sau đầu gối, khớp gối lỏng lẻo, khó vận động như bình thường.
Đứt dây chằng chéo trước là tổn thương khá phổ biến ở các vận động viên hoặc những người chơi thể thao. Cơn đau do rách dây chằng chéo trước xuất hiện rồi lại hết, thỉnh thoảng có cảm giác khớp không vững khi vận động. Do triệu chứng này…
3.5. U nang Baker
U nang Baker (U nang vùng khoeo) xuất hiện bởi sự tích tụ của dịch khớp hay còn gọi là hoạt dịch, tạo nên một khối u sau đầu gối. Nguyên nhân gây ra tình trạng này là do chấn thương đầu gối khi tập luyện, nhiễm trùng khớp gối,…
Khi bị u nang Banker, ngoài cảm giác đau và căng tức sau gối, người bệnh còn cảm thấy xương khớp bị tê cứng, không thể gập đầu gối. Cơn đau càng nghiêm trọng hơn khi bạn đi lại nhiều, thậm chí khối u có thể bị vỡ ra.
3.6. Bệnh viêm gân bánh chè
Viêm gân bánh chè còn gọi là viêm gân đầu gối, là tình trạng xảy ra khi đầu gối hoạt động quá nhiều, không được khởi động kỹ trước khi tập luyện và chơi thể thao.
Biểu hiện phổ biến khi gân bánh chè bị viêm là đau nhức âm ỉ hoặc dữ dội và có thể ảnh hưởng đến vùng trước và cả sau đầu gối. Bên cạnh đó, đầu gối còn bị sưng, cảm giác căng cứng và khó cử động.
3.7. Viêm khớp gối
Viêm khớp gối là tình trạng các mô trong khớp bị phá vỡ theo thời gian, phần xương sụn trơn sẽ bị mòn, trở nên xù xì và thô ráp. Điều này làm phần sụn khớp giảm độ đàn hồi, các xương cọ xát vào nhau nhiều gây đau nhức khó chịu.
Ngoài ra, khi bị viêm khớp bạn còn gặp tình trạng sưng, cứng khớp gối. Vùng quanh khớp nóng ran và bị đỏ, đồng thời khớp gối cũng bị hạn chế khả năng co duỗi, đi lại.
3.8. Độ sâu tĩnh mạch máu (DVT)
Huyết khối tĩnh mạch sâu (DVT) là tình trạng xuất hiện cục máu đông trong tĩnh mạch sâu bên trong chân. DVT thường ảnh hưởng đến một chân, cục máu đông có thể ở xương chậu, đùi hoặc bắp chân, nhưng có thể gây đau ở bất kỳ vị trí nào ở chân, trong đó có phía sau đầu gối.
Ngoài cảm giác đau, huyết khối tĩnh mạch sâu còn gây sưng, nóng ran vùng tổn thương. Đây là tình trạng nguy hiểm bởi các cục máu đông sẽ cản trở quá trình lưu thông máu, làm hỏng các van trong tĩnh mạch.
3.9. Tràn dịch khớp gối
Tràn dịch khớp gối xảy ra khi dịch khớp tích tụ quá mức trong khoang khớp, thường do viêm, chấn thương, thoái hóa khớp hoặc bệnh lý khớp gối. Khi lượng dịch tăng lên, áp lực trong khớp gối gia tăng, có thể gây đau căng tức ở phía sau đầu gối, kèm theo sưng, cảm giác nặng khớp và hạn chế vận động, đặc biệt rõ khi gập – duỗi gối.
3.10. Viêm bao hoạt dịch khớp gối
Bao hoạt dịch là các túi nhỏ chứa dịch giúp giảm ma sát giữa gân, cơ và xương. Khi viêm bao hoạt dịch khớp gối, người bệnh có thể cảm thấy đau sau gối âm ỉ hoặc đau tăng khi vận động, kèm sưng nhẹ. Nguyên nhân thường liên quan đến vận động quá mức, chấn thương lặp lại hoặc các bệnh lý viêm khớp.
3.11. Rách sụn chêm
Sụn chêm có vai trò đệm và ổn định khớp gối. Khi sụn chêm bị rách do chấn thương xoay gối đột ngột như té ngã hoặc chơi thể thao, cơn đau có thể lan ra phía sau đầu gối, nhất là khi gập sâu, xoay gối hoặc lên xuống cầu thang. Ngoài đau, người bệnh còn có thể cảm giác bị kẹt khớp, lạo xạo trong khớp gối hoặc giảm khả năng vận động.
Nghe thấy tiếng khớp gối kêu lục cục khi co duỗi, vận động là hiện tượng khá phổ biến đối với nhiều người. Tình trạng này xuất hiện do nhiều nguyên nhân khác nhau, đôi khi cũng có thể là cảnh báo về một số bệnh lý xương khớp, vì…
4. Làm cách nào để giảm đau sau gối tại nhà?
Với những cơn đau phía sau đầu gối nhẹ, bạn có thể áp dụng một số cách giảm đau tại nhà như nghỉ ngơi, chườm lạnh, đeo băng gối, dùng nạng hoặc gậy khi đi lại và áp dụng các bài tập hỗ trợ giảm đau. Cụ thể:
- Nghỉ ngơi tại chỗ: Điều này giúp làm giảm cơn đau đồng thời giúp hệ thống xương khớp và dây chằng ở gối có thời gian hồi phục.
- Chườm lạnh: Không chỉ hỗ trợ giảm đau, chườm lạnh còn giúp giảm sưng hiệu quả. Bạn có thể chườm lạnh lên vùng đau khoảng 20 phút, 4-6 giờ/lần trong 2-3 ngày. Lưu ý không nên chườm lạnh quá lâu, quá nhiều vì có thể gây bỏng lạnh.
- Đeo băng gối: Khi đeo băng gối sẽ giúp cố định khớp gối tránh bị sai lệch nhiều, đồng thời hỗ trợ giảm đau. Nhưng khi băng gối không nên băng quá chật vì có thể ảnh hưởng đến quá trình lưu thông máu tại đây.
- Dùng nạng hoặc gậy khi đi lại: Với cách này sẽ giúp giảm trọng lượng của cơ thể tác động lên đầu gối, nhờ đó hỗ trợ giảm đau và giúp tổn thương ở khớp gối nhanh hồi phục.
- Áp dụng các bài tập giảm đau sau khớp gối: Thực hiện các bài tập phù hợp tại nhà cũng là cách giúp giảm đau đằng sau đầu gối, khôi phục khả năng linh hoạt cũng như sức mạnh của các nhóm cơ khớp gối. Một số bài tập tốt cho người đau khớp gối như: bài tập kéo giãn cơ bắp chuối, bài tập squat, bài tập kéo dãn cơ đùi sau,… Lưu ý nếu đau nghiêm trọng hơn khi tập luyện, người bệnh nên ngừng tập và đi thăm khám càng sớm càng tốt.
5. Bị đau sau đầu gối khi nào nên đi thăm khám?
Để chẩn đoán mức độ đau và nguyên nhân gây ra tình trạng này, bác sĩ sẽ tiến hành khám lâm sàng kiểm tra độ xoay, uốn của đầu gối, cử động nào gây đau,…), cận lâm sàng (siêu âm, chụp X-quang, chụp khớp,…). Dựa vào kết quả thăm khám, bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp điều trị phù hợp.
Lưu ý: Người bệnh nên lựa chọn cơ sở y tế uy tín, chuyên khoa cơ xương khớp, có bác sĩ giàu kinh nghiệm và trang thiết bị hiện đại để được chẩn đoán chính xác, điều trị đúng hướng, tránh biến chứng và tái phát.
6. Điều trị đau sau đầu gối như thế nào?
Để chữa đau phía sau đầu gối, bác sĩ có thể chỉ định nhiều phương pháp khác nhau tùy nguyên nhân và mức độ tổn thương, bao gồm dùng thuốc, đeo nẹp cố định khớp gối, Vật lý trị liệu – Phục hồi chức năng, Trị liệu Thần kinh Cột sống và trong một số ít trường hợp nặng có thể can thiệp phẫu thuật.
6.1. Sử dụng thuốc
Một vài loại thuốc giảm đau không kê đơn có thể hỗ trợ giảm đau sau gối tạm thời, chẳng hạn như aspirin, ibuprofen và naproxen,… Tuy nhiên, cần cân nhắc khi sử dụng thuốc vì việc lạm dụng trong thời gian dài có thể gây ra các tác hại như xuất huyết dạ dày, ảnh hưởng đến gan và thận,…
Khi cần sử dụng thuốc, nên tham vấn ý kiến của dược sĩ hoặc bác sĩ và dùng đúng liều lượng để đảm bảo an toàn cho sức khỏe.
6.2. Đeo nẹp cố định đầu gối
Đeo nẹp đầu gối giúp ổn định khớp, hạn chế các cử động gây đau và giảm áp lực lên vùng tổn thương phía sau gối. Phương pháp này đặc biệt hữu ích trong các trường hợp đau do căng cơ, viêm hoặc chấn thương nhẹ – giúp giảm đau, hỗ trợ vận động và tạo điều kiện cho mô mềm phục hồi tốt hơn trong quá trình điều trị.
6.3. Vật lý trị liệu
Vật lý trị liệu đóng vai trò quan trọng trong việc giảm đau, cải thiện tầm vận động và tăng cường sức mạnh cho các nhóm cơ quanh khớp gối. Thông qua các bài tập kéo giãn, tăng cơ, kết hợp với các kỹ thuật hỗ trợ như massage, nhiệt trị liệu hoặc điện xung, phương pháp này giúp phục hồi chức năng khớp gối, hạn chế cứng khớp và giảm nguy cơ tái phát đau sau đầu gối.
6.4. Trị liệu Thần kinh Cột sống
Trị liệu Thần kinh Cột sống (Chiropractic) tập trung vào việc nắn chỉnh xương khớp để điều chỉnh các sai lệch của cột sống và khớp, từ đó giúp giải phóng chèn ép thần kinh, chữa lành cơn đau phía sau đầu gối, ngăn ngừa tái phát. Đây là phương pháp an toàn, không dùng thuốc, không phẫu thuật, phù hợp với nhiều đối tượng và hướng đến điều trị nguyên nhân gốc rễ thay vì chỉ giảm triệu chứng.
Để đảm bảo hiệu quả và an toàn trong điều trị, người bệnh nên lựa chọn các cơ sở y tế uy tín, thuộc những tập đoàn y tế lớn, có danh tiếng, với đội ngũ bác sĩ chuyên khoa Chiropractic được đào tạo bài bản, nhằm bảo đảm chẩn đoán chính xác và điều trị đúng hướng.
Đơn cử như ACC – phòng khám Trị liệu Thần kinh Cột sống Chiropractic đầu tiên tại Việt Nam được Bộ Y tế cấp phép hoạt động, đồng thời là thành viên của Bệnh viện FV và Tập đoàn Y tế Thomson (Singapore). Với hơn 20 năm hoạt động, ACC đã đồng hành và hỗ trợ hàng ngàn bệnh nhân cơ xương khớp, cột sống cải thiện cơn đau hiệu quả, giúp người bệnh có thể an tâm thăm khám và điều trị lâu dài.
Hơn nữa, ACC còn nổi bật với quy trình thăm khám toàn diện, chuyên nghiệp, giúp khách hàng có trải nghiệm thoải mái, tiết kiệm thời gian; quy trình điều trị theo tiêu chuẩn quốc tế, xây dựng phác đồ cá nhân hóa và kết hợp đa mô thức (như Nắn chỉnh cột sống, Vật lý trị liệu – Phục hồi chức năng…) nhằm đạt hiệu quả tối ưu.
Bên cạnh đó, liệu trình Vật lý trị liệu tại ACC cũng được thiết kế chuyên biệt với sự hỗ trợ của trang thiết bị máy móc hiện đại như chiếu tia laser cường độ cao thế hệ IV, sóng xung kích Shockwave,… giúp tác động đến mô tổn thương, hỗ trợ giảm đau, tái tạo mô và tế bào, giúp rút ngắn thời gian điều trị. Người bệnh an tâm đội ngũ bác sĩ và chuyên viên tại ACC luôn đồng hành sát sao trong suốt quá trình điều trị và hỗ trợ lâu dài, góp phần giảm đau bền vững và hạn chế tái phát.
Chữa đúng cách ngay từ đầu giúp lành cơn đau hiệu quả, tiết kiệm thời gian & chi phí điều trị. Liên hệ ACC ngay để được tư vấn.
6.5. Phẫu thuật
Phẫu thuật thường chỉ được cân nhắc khi các phương pháp điều trị bảo tồn không mang lại hiệu quả hoặc khi có tổn thương cấu trúc nghiêm trọng. Can thiệp phẫu thuật nhằm xử lý trực tiếp nguyên nhân gây đau giúp khôi phục chức năng khớp gối và cải thiện khả năng vận động trong những trường hợp cần thiết. Dù vậy phương pháp này vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro (nhiễm trùng, cục máu đông, tổn thương dây thần kinh,…) nên cần cân nhắc kỹ lưỡng.
7. Nên làm gì để tránh đau phía sau đầu gối?
Đau sau đầu gối hay đau cơ sau đầu gối đều có thể phòng ngừa và giảm nguy cơ tái phát, nếu bạn duy trì thói quen sinh hoạt, vận động và chăm sóc khớp gối đúng cách. Dưới đây là những biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả giúp bảo vệ khớp gối khỏe mạnh:
- Khởi động kỹ trước khi vận động, chơi thể thao để làm nóng cơ và gân quanh khớp gối.
- Tập luyện đúng kỹ thuật, tránh các động tác xoay gối đột ngột hoặc quá sức.
- Duy trì cân nặng hợp lý nhằm giảm áp lực lên khớp gối.
- Thực hiện các bài tập phù hợp giúp tăng cường sức mạnh cơ đùi, cơ gân kheo và bắp chân để hỗ trợ và ổn định khớp gối.
- Chú ý tư thế khi đi lại, lên xuống cầu thang và mang vác nặng, tránh dồn lực quá nhiều lên đầu gối.
- Nghỉ ngơi hợp lý, không vận động liên tục trong thời gian dài.
- Mang giày phù hợp, có độ nâng đỡ tốt khi đi lại hoặc tập luyện.
- Thăm khám sớm khi có dấu hiệu đau, sưng hoặc hạn chế vận động để được chẩn đoán và xử trí kịp thời.
8. Câu hỏi thường gặp
Sau đây là những vấn đề thường gặp về tình trạng đau phía sau đầu gối:
8.1 Vì sau bị đau ở phía sau đầu gối khi duỗi thẳng chân?
Khi duỗi thẳng chân bị đau sau gối, nguyên nhân thường do căng cơ hoặc gân ở vùng sau gối bị kéo giãn quá mức sau vận động, chơi thể thao. Đôi khi có thể do chuột rút, căng cơ đùi sau khiến các mô mềm phía sau đầu gối bị kích thích khi gập – duỗi, từ đó gây ra cảm giác đau khi duỗi thẳng chân.
Ngoài ra, tình trạng này cũng có thể là dấu hiệu của các bệnh lý cơ xương khớp như viêm bao hoạt dịch, tràn dịch khớp gối hoặc viêm khớp, khiến khớp căng cứng và đau mỗi khi duỗi chân hoàn toàn.
8.2 Bị đau cơ sau đầu gối khi gập chân do đâu?
Tình trạng đau cơ phía sau đầu gối khi gập chân thường xuất phát từ tổn thương các cấu trúc quanh khớp gối như dây chằng, gân hoặc sụn. Khi các mô này bị căng, viêm hoặc rách, khớp gối sẽ không thể vận động hết biên độ bình thường mà không gây đau, đặc biệt rõ khi gập sâu, ngồi xổm hoặc lên xuống cầu thang.
8.3 Tại sao cơ sau đầu gối bị đau khi đi bộ hoặc trong khi chạy?
Đau phía sau đầu gối khi đi bộ hoặc chạy có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau, bao gồm viêm khớp, u nang Baker hoặc các chấn thương cơ xương khớp như rách sụn chêm, tổn thương dây chằng chéo trước/sau, chấn thương gân kheo. Các tình trạng này khiến khớp gối chịu lực kém ổn định, dẫn đến đau tăng lên khi vận động, đặc biệt trong các hoạt động lặp lại hoặc cường độ cao.
Đau phía sau đầu gối có thể xảy ra do nhiều nguyên nhân, bao gồm do căng cơ, chấn thương và cũng có thể tiềm ẩn bệnh lý nguy hiểm. Do đó nếu tình trạng đau không thuyên giảm, ảnh hưởng đến sinh hoạt và vận động, người bệnh nên đi thăm khám để điều trị sớm.
>> Xem thêm:
Đặt lịch hẹn
