Đau lưng sau sinh: Nguyên nhân & cách giảm đau tại nhà

Đau lưng sau sinh là tình trạng rất phổ biến và trở thành “nỗi ám ảnh” của không ít mẹ bỉm. Những cơn đau dai dẳng khiến mẹ gặp nhiều khó khăn trong các hoạt động sinh hoạt và chăm sóc con nhỏ. Vậy nguyên nhân của tình trạng này do đâu và làm sao để cải thiện hiệu quả? Mời bạn cùng ACC khám phá chi tiết trong bài viết dưới đây.

1. Đau lưng sau sinh là như thế nào?

Đây là tình trạng phụ nữ sau sinh bị đau nhức ở phần lưng dưới trong vài tháng hoặc đến nhiều năm. Vị trí và mức độ đau lưng ở mỗi người sẽ có sự khác biệt, phụ thuộc vào sự thay đổi của cấu trúc cơ và xương khớp trong quá trình mang thai và sinh nở.

2. Nguyên nhân nào gây đau lưng sau sinh?

Phụ nữ sau sinh bị đau lưng có thể do thay đổi nội tiết tố, tăng cân gây áp lực lên cột sống, sai tư thế khi sinh hoạt, chăm con, thiếu canxi,…. Ngoài ra, đau lưng còn có thể do một số ảnh hưởng từ quá trình sinh nở như rối loạn chức năng sàn chậu, tách cơ thẳng bụng,… Chi tiết từng nguyên nhân như sau:

2.1 Thay đổi nội tiết tố

Một trong những nguyên nhân khiến phụ nữ sinh xong bị đau lưng là do nội tiết tố thay đổi. Khi mang thai, nồng độ hormone relaxin, estrogen và progesterone gia tăng làm giãn các khớp để chuẩn bị cho quá trình chuyển dạ. Sau sinh, nồng độ các hormone này giảm đột ngột khiến mẹ thường xuyên bị đau lưng dưới và hông, mệt mỏi,…

2.2 Tăng cân

Khi mang thai, vùng thắt lưng của mẹ bầu phải chịu thêm tải trọng từ chính cơ thể và em bé trong bụng. Thai nhi và tử cung ngày càng lớn cũng tạo áp lực lên hệ mạch máu, dây thần kinh ở lưng, xương cụt và khung chậu. Những yếu tố này khiến mẹ sau sinh dễ gặp tình trạng đau lưng sau sinh.

2.3 Thay đổi trọng tâm cơ thể

Khi mang thai, trọng lượng cơ thể mẹ bầu tăng dần khiến vị trí xương chậu thay đổi và trọng tâm nghiêng về phía trước. Điều này làm phần lưng dưới cong nhiều hơn, tạo áp lực lên các nhóm cơ xung quanh. Sau sinh, các thay đổi này chưa thể trở lại bình thường ngay, nên mẹ bỉm dễ xuất hiện các cơn đau mỏi lưng khó chịu.

2.4 Sai tư thế trong sinh hoạt và khi chăm con

Nhiều mẹ vô tình thực hiện các động tác sinh hoạt và chăm con nhỏ sai tư thế mà không nhận ra. Ví dụ như bế con lệch một bên, cúi gập người khi cho bú, đứng hoặc ngồi quá lâu, hay xoay người đột ngột,… Tất cả đều tạo áp lực lớn lên cột sống và vùng thắt lưng. Nếu tình trạng này kéo dài, các nhóm cơ và khớp bị căng cứng, dẫn đến những cơn đau nhức lưng xuất hiện thường xuyên và dai dẳng hơn.

2.5 Giãn dây chằng

Cơ thể mẹ khi mang thai có sự thay đổi để chịu được sức nặng của bào thai. Sau khi sinh, các dây chằng xương chậu không thể đàn hồi lại như trước, khiến sự liên kết hệ xương khớp vùng lưng kém ổn định và gây đau.

2.6 Thiếu canxi sinh lý

Khi mang thai, nhu cầu canxi cho cơ thể mẹ và bé rất cao nhưng hầu hết chế độ ăn uống của mẹ bầu thường không đáp ứng đủ. Sau khi sinh con, cơ thể mẹ vẫn trong thể trạng tương đối yếu, chưa kịp phục hồi. Nếu mẹ cho bé bú thường xuyên, lượng canxi bị thất thoát càng nhiều. Thiếu hụt canxi sẽ dẫn đến những cơn đau lưng, đau thắt lưng kéo dài.

2.7 Rối loạn chức năng sàn chậu

Tình trạng đau lưng sau sinh thường hoặc sinh mổ có thể do rối loạn chức năng sàn chậu. Đây là hiện tượng các khối cơ và dây chằng ở vùng sàn chậu bị lão hóa và không đủ khả năng nâng đỡ xương chậu và cột sống. Bên cạnh những cơn đau lưng, mẹ bỉm có thể gặp các vấn đề khác như són tiểu, tiểu khó, táo bón kéo dài, sa tử cung,…

2.8 Tách cơ thẳng bụng

Nhiều người thắc mắc đẻ xong bị đau lưng là do đâu? Nguyên nhân có thể đến từ hiện tượng tách cơ thẳng bụng khi mang thai. Trong quá trình thai kỳ, tử cung giãn nở để tạo không gian cho thai nhi phát triển, dẫn đến cơ thẳng bụng bị tách rời. Từ đó gây áp lực lên cột sống và khiến vùng lưng dưới bị đau nhức.

2.9 Tác dụng phụ của gây tê màng cứng

Một số phụ nữ bị đau thắt lưng sau sinh cũng có thể do tác dụng phụ của thuốc gây tê màng cứng. Tuy nhiên, tình trạng này chỉ kéo dài khoảng 5-6 tháng sau sinh, rất hiếm có trường hợp đau lưng kéo dài hoặc mãn tính.

3. Đau lưng sau sinh bao lâu thì hết?

Sau sinh bao lâu thì hết đau lưng là băn khoăn của nhiều mẹ bỉm. Có mẹ giảm đau sau vài tháng, nhưng cũng có trường hợp kéo dài lâu hơn, đặc biệt nếu mẹ từng bị đau lưng trước khi mang thai hoặc xuất hiện cơn đau sớm với mức độ nghiêm trọng trong thai kỳ.  Thực tế, thời gian hồi phục tùy thuộc vào cơ địa và mức độ tổn thương trong quá trình sinh nở.

4. Sau sinh bị đau lưng có nguy hiểm không?

Đau nhức lưng sau sinh không nguy hiểm, nhưng có thể trở thành bệnh lý mãn tính nếu không được điều trị phù hợp và kịp thời. Tình trạng này không chỉ khiến phụ nữ gặp nhiều khó khăn trong sinh hoạt, chăm sóc con cái mà còn ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe tinh thần.

5. Làm thế nào để giảm đau nhức lưng sau sinh? Cách giảm đau lưng sau sinh tại nhà

Để làm dịu cơn đau nhức lưng sau sinh, bạn nên nghỉ ngơi đầy đủ, giữ tâm lý thoải mái, tập thể dục nhẹ nhàng, điều chỉnh tư thế đúng,… Sau đây là chi tiết từng giải pháp để nắm nắm rõ hơn:

5.1 Nghỉ ngơi đầy đủ và giữ tâm lý thoải mái

Đẻ xong đau lưng nên làm sao để cải thiện? Mẹ nên dành nhiều thời gian để nghỉ ngơi và đừng ngại nhờ người thân hỗ trợ chăm bé hoặc việc nhà. Khi cơ thể được nghỉ ngơi đầy đủ, hệ cơ – xương – khớp có thời gian phục hồi sau quá trình mang thai và sinh nở đầy áp lực. Bên cạnh đó, mẹ cũng nên giữ tinh thần thư thái, tránh lo lắng quá mức cũng góp phần giảm đau lưng hiệu quả.

5.2 Tập thể dục nhẹ nhàng

Tập luyện nhẹ nhàng giúp cơ lưng linh hoạt hơn, từ đó giảm đau lưng sau sinh. Mẹ có thể tập các bài giãn cơ đơn giản hoặc yoga theo hướng dẫn của bác sĩ. Tuy nhiên, mẹ không nên tập quá sức – nếu tư thế nào đó gây khó chịu thì hãy dừng lại. Ngoài ra, việc đi bộ nhẹ nhàng cũng hỗ trợ lưu thông máu, giảm tình trạng viêm và co thắt ở lưng.

5.3 Điều chỉnh tư thế đúng

Để cải thiện tình trạng đau lưng, mẹ sau sinh nên điều chỉnh các tư thế trong các hoạt động như: sinh hoạt, cho con bú và khi bé con. Cụ thể:

• Khi sinh hoạt: Để cải thiện đau lưng sau sinh, mẹ nên chú ý điều chỉnh tư thế trong sinh hoạt hằng ngày. Khi đứng hay ngồi, mẹ cố gắng giữ thẳng lưng, không khom người. Khi cần nhặt đồ dưới đất, mẹ hãy ngồi xổm để hạn chế áp lực lên lưng.
• Khi cho con bú: Mẹ có thể chọn tư thế ngồi tựa lưng vào ghế, có tay vịn và sử dụng gối để đỡ lưng và cánh tay. Hoặc mẹ thử tư thế nằm nghiêng, đặt bé song song để giảm áp lực cho lưng khi cho bú.
• Khi bế con: Mẹ nên giữ bé sát cơ thể để giảm lực kéo lên lưng và luôn đứng thẳng khi nâng bé lên khỏi mặt đất. Đồng thời, mẹ hãy dùng lực từ chân thay vì cúi gập lưng để tránh gây căng cơ và đau mỏi.

5.4 Dành thời gian chăm sóc bản thân

Để làm dịu cơn đau lưng sau sinh, mẹ nên dành thời gian chăm sóc bản thân bằng các cách như:

• Ngâm mình trong nước ấm tạo cảm giác thư giãn, giúp các cơ thả lỏng tốt hơn.
• Chườm túi nóng hoặc túi lạnh lên vùng lưng bị đau nhức hỗ trợ giảm co thắt cơ.
• Massage nhẹ nhàng giúp tăng lưu thông máu, giảm căng cơ và làm thoải mái phần lưng dưới.

6. Khi nào nên đến bác sĩ khám?

Nếu tình trạng đau lưng sau sinh không thuyên giảm dù đã nghỉ ngơi và áp dụng các biện pháp chăm sóc tại nhà hoặc có các triệu chứng sau đây, bạn nên đến gặp bác sĩ ngay:

• Cơn đau trở nên nghiêm trọng hơn.
• Sốt.
• 1 hoặc 2 chân bị yếu, mất cảm giác.
• Mông, bẹn hoặc vùng sinh dục (bàng quang hoặc hậu môn) bị mất cảm giác.

Quan trọng nhất, mẹ cần được chẩn đoán và điều trị ĐÚNG CÁCH, bởi đau lưng có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Nếu xử lý sai hoặc chậm trễ, cơn đau có thể tiến triển thành mạn tính, làm tăng nguy cơ mắc các vấn đề xương khớp về sau.

Với sự phát triển của y học hiện nay, nhiều trường hợp đau lưng trong thai kỳ và sau sinh có thể được cải thiện nhẹ nhàng mà không cần dùng thuốc hay phẫu thuật. Một trong những phương pháp an toàn được nhiều mẹ lựa chọn là Chiropractic – Trị liệu thần kinh cột sống.

Với kỹ thuật này, bác sĩ sẽ dùng tay để nắn chỉnh các sai lệch ở cột sống và khớp, giúp giải phóng chèn ép dây thần kinh, tăng tuần hoàn và hỗ trợ hệ cơ khớp phục hồi tự nhiên. Nhờ cơ chế tác động nhẹ nhàng, Chiropractic phù hợp cho mẹ bầu và mẹ sau sinh, giúp giảm đau hiệu quả và cải thiện vận động lâu dài.

Đặc biệt, mẹ nên ưu tiên thăm khám tại các cơ sở y tế chuyên sâu về bệnh lý xương khớp để được đánh giá và điều trị một cách tối ưu. Những đơn vị này cần đáp ứng đầy đủ các tiêu chí quan trọng như:

• Đội ngũ bác sĩ chuyên khoa giàu kinh nghiệm, luôn cập nhật kiến thức mới.
• Quy trình thăm khám toàn diện, đánh giá chức năng vận động và phân tích đúng nguyên nhân gốc rễ gây đau.
• Phác đồ điều trị dựa trên bằng chứng khoa học, được cá thể hóa cho từng bệnh nhân và có thể kết hợp nhiều phương pháp.
• Hướng dẫn bài bản về phục hồi chức năng và phòng ngừa tái phát lâu dài.

Việc được thăm khám và tư vấn chuyên sâu sẽ giúp mẹ hiểu rõ mức độ tổn thương, xác định chính xác nguyên nhân đau lưng sau sinh và lựa chọn hướng điều trị phù hợp.

Nhờ đó, mẹ có thể cải thiện khả năng vận động nhanh hơn, giảm đau bền vững và hạn chế biến chứng cũng như nguy cơ tái phát. Bên cạnh đó, điều trị tại cơ sở uy tín còn giúp mẹ tiết kiệm thời gian, tránh những chi phí không cần thiết do áp dụng sai phương pháp.

7. Nên làm gì để phòng ngừa đau lưng sau sinh?

Để ngăn ngừa tình trạng sau sinh bị đau lưng, mẹ không nên đứng trong thời gian dài, sử dụng gối êm kê lưng khi ngồi hoặc nằm, tránh khom lưng và cong vai khi đứng hoặc ngồi,… Chi tiết như sau:

• Hạn chế đứng trong thời gian dài, đồng thời khi ngồi hoặc nằm thì nên dùng gối êm giúp giảm áp lực lên lưng và cánh tay.
• Duy trì tư thế thẳng người khi đứng hoặc ngồi, tránh khom lưng, cong vai ảnh hưởng đến lưng.
• Hạn chế vận động mạnh, dùng lực quá sức trong 3-4 tuần sau sinh để hệ cơ khớp có thời gian phục hồi.

8. Câu hỏi thường gặp về sau sinh bị đau lưng

Về tình trạng đau lưng sau sinh, bài viết cũng tổng hợp và giải đáp một số băn khoăn liên quan như sau:

8.1 Có bài thuốc chữa đau lưng nhức mỏi sau sinh không?

Nhiều người lan truyền các bài thuốc dân gian như chườm lá ngải cứu rang muối, xoa bóp rượu gừng hoặc các bài thuốc uống đông y như Bát trân ích phụ thang… Việc áp dụng còn tùy thuộc vào tình trạng đau lưng, vì vậy bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ để có chỉ định phù hợp, an toàn.

8.2 Sau sinh đau lưng có nên dùng thuốc giảm đau?

Với mẹ sau sinh cho con bú, có thể sử dụng thuốc giảm đau ibuprofen và acetaminophen. Tuy nhiên, mẹ nên tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi sử dụng để đảm bảo an toàn.

Bài viết trên đã chia sẻ các thông tin hữu ích về nguyên nhân, triệu chứng và hướng khắc phục tình trạng đau lưng sau sinh. Hy vọng có thể giúp mẹ tìm được giải pháp phù hợp để cảm thấy dễ chịu hơn và hạn chế xảy ra biến chứng đáng lo ngại.