Tình trạng đau lưng do thận và do các vấn đề cơ xương khớp thường dễ bị nhầm lẫn vì cùng xuất hiện ở một vị trí, mức độ đau nhức cũng khá tương đồng. Việc không phân biệt rõ hai nguyên nhân này có thể khiến người bệnh lựa chọn sai phương pháp điều trị, từ đó gây ra nhiều hệ lụy cho sức khỏe. Vậy làm sao để nhận biết chính xác và điều trị đúng cách từng tình trạng? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn.
1. Đau lưng do thận là như thế nào?
Đau lưng do thận là tình trạng đau lưng xuất phát từ các vấn đề ở thận, không phải từ cơ xương khớp hay cơ bắp thông thường. Theo cấu tạo sinh học, thận gồm hai cơ quan nằm bên dưới xương sườn (khoảng từ đốt sống ngực T11 đến đốt sống thắt lưng L3), đối xứng nhau qua cột sống và tựa vào cơ lưng. Do đó, bất kỳ thương tổn nào xảy ra ở một trong hai cơ quan đều có thể dẫn đến triệu chứng đau nhức ảnh hưởng đến khu vực lưng.
Sự đau này xuất hiện do tổn thương hoặc áp lực từ chính các cơ quan thận và không cải thiện rõ rệt khi thay đổi tư thế hay vận động như đau lưng cơ xương khớp bình thường. Đau lưng do thận cũng thường đi kèm với các triệu chứng khác như cảm giác sốt, ớn lạnh, buồn nôn hoặc nôn mửa,…
2. Nguyên nhân gây đau lưng do thận
Đau lưng liên quan đến thận thường xuất phát từ nhiều bệnh lý khác nhau, phổ biến nhất gồm sỏi thận, nhiễm trùng thận, thận ứ nước, bệnh thận mạn tính và thận đa nang. Cụ thể:
- Sỏi thận: Là tình trạng các tinh thể khoáng và muối kết tụ trong thận nên gây ra các cơn đau nhói hoặc dữ dội, thường bắt đầu ở vùng hông lưng rồi lan xuống bụng dưới hoặc vùng háng. Cơn đau xuất hiện từng đợt, có thể kèm theo tiểu ra máu, tiểu buốt hoặc tiểu khó.
- Nhiễm trùng thận: Xảy ra khi các vi khuẩn xâm nhập và lan lên thận, gây đau âm ỉ hoặc đau liên tục ở vùng lưng hoặc hai bên sườn. Người bệnh còn có thể thấy sốt, ớn lạnh, buồn nôn và rối loạn tiểu tiện.
- Chứng thận ứ nước: Do tình trạng tắc nghẽn đường tiểu khiến nước tiểu ứ đọng trong thận gây ra cảm giác đau, căng tức hoặc nặng nề ở vùng lưng.
- Bệnh thận mạn tính (CKD): Suy giảm chức năng thận kéo dài có thể gây ra cảm giác khó chịu nhẹ nhưng dai dẳng ở vùng lưng, thường đi kèm mệt mỏi, phù nề và suy nhược cơ thể.
- Bệnh thận đa nang: Bệnh khiến thận phát triển nhiều nang nhỏ, làm thận to dần theo thời gian. Quá trình này có thể gây ra các cơn đau lưng âm ỉ kéo dài hoặc xuất hiện liên tục.
3. Cách phân biệt đau lưng do cơ xương khớp và đau lưng do thận
Tuy có cùng triệu chứng đau nhưng đau lưng do thận và đau lưng do tổn thương cơ xương khớp sẽ có một số đặc điểm riêng. Quan sát và nhận biết những đặc điểm này có thể giúp người bệnh xác định đúng nguồn gốc cơn đau ở lưng của mình đến từ đâu, bao gồm:
| Đau lưng cơ xương khớp | Đau lưng do thận | |
| Vị trí đau | Đau lưng trên, đau vùng lưng giữa, đau một bên cột sống… là những dạng đau lưng thường gặp. Tuy vậy, theo các bác sĩ, đau nhức ở vùng thắt lưng phổ biến nhất. | Đau lưng liên quan đến thận thường xảy ra ở gần vùng thắt lưng. Tùy vào vị trí tổn thương mà người bệnh có thể bị đau một hoặc cả hai bên lưng. Ngoài ra, đôi khi phạm vi đau lưng thận còn có khả năng lan qua các khu vực lân cận, ví dụ như bụng, hai bên sườn, háng… |
| Cường độ đau | Đau lưng do bệnh cơ xương thường diễn ra dưới dạng âm ỉ và nhức mỏi. Cường độ đau có thể tăng lên ở mỗi cử động của cơ thể người bệnh. Không kiểm soát và điều trị tốt triệu chứng đau lưng cũng góp phần khiến cơn đau trở nên nghiêm trọng. Nếu nguyên nhân gây đau lưng liên quan đến nứt, gãy đốt sống hoặc thay đổi đường cong sinh lý, triệu chứng đau nhức có nhiều khả năng sẽ đột ngột xuất hiện với cường độ không nhẹ. Ngoài ra, đối với trường hợp đau lưng do chèn ép dây thần kinh (chẳng hạn như đau thần kinh tọa), người bệnh sẽ cảm thấy đau châm chích, nóng rát không chỉ ở lưng mà cả những bộ phận xung quanh. | Hầu hết bệnh thận đều phát triển thầm lặng trong nhiều năm nên người bệnh thường chỉ cảm thấy đau nhức âm ỉ ở một hoặc hai bên thắt lưng. Tuy nhiên, một số vấn đề như sỏi thận có thể gây đau từng cơn và dữ dội, đặc biệt nếu sỏi hình thành với đường kính lớn hơn 5mm. Bên cạnh đó, triệu chứng đau lưng thận có thể lan xuống bụng và bẹn theo thời gian. |
| Thời gian kéo dài | Thời gian cụ thể sẽ khác nhau ở từng tình trạng. Tuy nhiên, đau lưng cơ xương khớp thường giảm dần khi thay đổi tư thế, nghỉ ngơi hợp lý nếu không kèm yếu tố bệnh lý khác. | Cơn đau có xu hướng liên tục, kéo dài từ 20 – 60 phút (hoặc hơn) và có thể không thuyên giảm khi nghỉ ngơi hoặc thay đổi tư thế. |
| Nguyên nhân | Chủ yếu là do tư thế xấu trong thời gian dài, co thắt cơ, chấn thương lưng, đĩa đệm bị tổn thương, cong vẹo cột sống, khối u,… | Thường liên quan đến các bệnh lý về thận như sỏi thận, nhiễm trùng thận, chứng thận ứ nước,… |
| Dấu hiệu kèm theo | Người bị đau lưng do bệnh cơ xương khớp có thể có một số biểu hiện bất thường khác như:
Tìm gặp bác sĩ ngay khi bạn có bất kỳ dấu hiệu nào dưới đây:
| Biểu hiện đau lưng do thận thường xảy ra chung với những dấu hiệu cảnh báo cơ quan bài tiết đang bị suy giảm chức năng, ví dụ như:
|
4. Giải pháp điều trị đau lưng do thận và đau lưng do cơ xương khớp
Tùy theo nguyên nhân gây đau lưng, bác sĩ sẽ chỉ định phác đồ điều trị phù hợp nhằm đảm bảo hiệu quả và an toàn cho người bệnh. Với đau lưng do vấn đề thận, điều trị tập trung xử lý nguyên nhân bệnh lý như dùng thuốc, kháng sinh khi nhiễm trùng hoặc can thiệp y khoa như tán sỏi…
Trong khi đó, đau lưng do cơ xương khớp thường ưu tiên các phương pháp bảo tồn như Trị liệu Thần kinh Cột sống, vật lý trị liệu, phục hồi chức năng, kết hợp điều chỉnh tư thế và vận động hợp lý để cải thiện cơn đau hiệu quả.
4.1. Điều trị đau lưng do thận
Mỗi căn bệnh về thận có phác đồ điều trị riêng. Vì vậy, để chữa đau lưng do thận hiệu quả, điều đầu tiên là phải xác định đúng nguyên nhân gây tổn hại thận. Bác sĩ có thể yêu cầu bệnh nhân thực hiện một vài thủ thuật chẩn đoán như xét nghiệm nước tiểu, chụp CT… nhằm tìm hiểu về tình trạng của cơ quan bài tiết này, từ đó đưa ra giải pháp phù hợp.
Các phương pháp chữa trị thường gặp gồm dùng thuốc kháng sinh, phẫu thuật loại bỏ sỏi thận… Nếu thận chịu tổn thương quá nghiêm trọng, người bệnh có thể cần chạy thận nhân tạo, thẩm phân phúc mạc hoặc thậm chí là ghép thận.
4.2. Chữa đau lưng do bệnh cơ xương khớp
Đau lưng do cơ xương khớp thường bắt nguồn từ sự sai lệch trong cấu trúc xương khớp và cột sống, kéo theo tổn thương ở các mô mềm xung quanh như cơ, dây chằng và dây thần kinh do tình trạng chèn ép kéo dài. Những bất thường này không chỉ gây đau nhức mà còn ảnh hưởng đến khả năng vận động và sinh hoạt hàng ngày của người bệnh.
Trong những năm gần đây, Trị liệu Thần kinh Cột sống (Chiropractic) được đánh giá là giải pháp hiệu quả trong việc xử lý gốc rễ nguyên nhân gây đau. Khác với thuốc giảm đau chỉ mang tính hỗ trợ tạm thời, liệu pháp Chiropractic tập trung nắn chỉnh các sai lệch của cột sống và khớp bằng kỹ thuật chuyên biệt từ bàn tay của bác sĩ, giúp đưa cấu trúc xương khớp về đúng vị trí, từ đó giảm chèn ép thần kinh và cải thiện cơn đau một cách tự nhiên.
Không những vậy, Trị liệu Thần kinh Cột sống còn được chứng minh an toàn hơn so với hai lựa chọn điều trị trên vì liệu pháp không gây tác dụng phụ ảnh hưởng đến các cơ quan, bộ phận khác như:
- Thuốc giảm đau: gây loét dạ dày, suy giảm chức năng gan, tổn thương thận…
- Phẫu thuật: nhiều rủi ro dẫn đến nhiễm trùng, xuất huyết, tê liệt tứ chi…
| Đâu là địa chỉ chữa đau lưng uy tín bằng Trị liệu Thần kinh Cột sống? Điều kiện tiên quyết để Chiropractic đem lại hiệu quả như mong đợi là tay nghề của bác sĩ thực hiện phải cao, bao gồm kỹ thuật tốt và chuyên môn sâu, đồng thời dày dặn kinh nghiệm. Do đó, người bệnh sẽ cần cân nhắc kỹ trước hàng trăm phòng khám, trung tâm quảng bá chuyên về Trị liệu Thần kinh Cột sống. Điều trị với những người chuyên môn kém không những làm giảm hiệu quả của Chiropractic mà còn “tiền mất tật mang”. Thực tế, lĩnh vực này hiện vẫn chưa có chương trình đào tạo chính quy kéo dài 6-8 năm tại Việt Nam. Do đó, hầu hết bác sĩ tự nhận là chuyên về Thần kinh Cột sống chỉ tham dự một vài khóa đào tạo ngắn hạn “chui” (2-3 tháng). Điều này đồng nghĩa với việc họ có thể không nắm vững các thao tác thực hiện liệu pháp, đặc biệt là cách xác định đúng vị trí cần nắn chỉnh cũng như điều phối lực tay phù hợp, từ đó ảnh hưởng đáng kể đến hiệu quả điều trị. Hiện nay, Phòng khám ACC – chuyên khoa Trị liệu Thần kinh Cột sống được xem là một trong số ít đơn vị chuyên khoa thực thụ, uy tín hàng đầu trong lĩnh vực trên, nhờ hội tụ nhiều thế mạnh nổi bật như:
 > Nếu bạn đang gặp tình trạng đau lưng kéo dài hoặc nghi ngờ liên quan đến cơ xương khớp – cột sống, hãy liên hệ ACC để được thăm khám chuyên sâu và tư vấn phác đồ điều trị phù hợp, giúp cải thiện chất lượng cuộc sống một cách an toàn và hiệu quả. |
5. Cách phòng ngừa đau lưng do vấn đề về thận
Để hạn chế nguy cơ đau lưng do thận, bạn nên uống đủ nước mỗi ngày, hạn chế tiêu thụ rượu bia và chất kích thích, cho cơ thể nghỉ ngơi sau giai đoạn căng thẳng hoặc ốm đau, duy trì lối sống cân bằng, tập thể dục đều đặn kết hợp chế độ ăn uống lành mạnh,… Cụ thể:
- Bạn nên uống đủ 2 – 2,5 lít nước mỗi ngày để hỗ trợ thận lọc và đào thải chất cặn hiệu quả, giảm nguy cơ hình thành sỏi thận.
- Hạn chế tiêu thụ rượu bia, chất kích thích vì có thể làm tăng gánh nặng cho thận và ảnh hưởng đến chức năng lọc máu.
- Cho cơ thể thời gian nghỉ ngơi, đặc biệt là sau giai đoạn căng thẳng hoặc ốm đau, giúp giảm áp lực lên thận và cột sống.
- Duy trì lối sống cân bằng, tập luyện thể dục đều đặn kết hợp chế độ ăn uống lành mạnh, ít muối hỗ trợ sức khỏe thận và hạn chế đau lưng tái phát.
- Tránh lạm dụng thuốc giảm đau vì dùng kéo dài hoặc quá liều có thể gây tổn thương thận.
- Khám sức khỏe thận định kỳ để phát hiện sớm các bất thường và can thiệp kịp thời trước khi xuất hiện biến chứng đau lưng.
6. Câu hỏi thường gặp
Sau đây là những thắc mắc liên quan đến tình trạng đau lưng do liên quan đến thận:
6.1 Đau lưng do thận kéo dài bao lâu?
Cơn đau lưng do vấn đề thận thường xuất hiện theo từng đợt, có thể kéo dài từ khoảng 20–60 phút hoặc lâu hơn, tùy vào nguyên nhân và mức độ bệnh lý. Trong một số trường hợp, cơn đau có thể thuyên giảm khi người bệnh sử dụng thuốc giảm đau, thuốc giãn cơ hoặc được can thiệp điều trị phù hợp theo chỉ định của bác sĩ.
6.2 Có bài thuốc nam nào chữa đau lưng do thận không?
Theo kinh nghiệm dân gian, một số vị thuốc nam như Đỗ trọng, Hà thủ ô, Đông trùng hạ thảo, Tả dương,… thường được sử dụng với mục đích hỗ trợ cải thiện tình trạng đau lưng. Tuy nhiên, hiệu quả và độ an toàn của các bài thuốc này đến nay vẫn chưa được kiểm chứng đầy đủ. Do đó, người bệnh không nên tự ý sử dụng mà cần tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia để tránh nguy cơ ảnh hưởng xấu đến chức năng thận và làm chậm trễ việc điều trị đúng cách.
Nhìn chung, đau lưng do thận và đau lưng do cơ xương khớp có nhiều điểm dễ gây nhầm lẫn nhưng bản chất, nguyên nhân và hướng điều trị lại hoàn toàn khác nhau. Vì thế khi nhận biết sớm các dấu hiệu đặc trưng và thăm khám đúng chuyên khoa sẽ giúp người bệnh tránh điều trị sai cách, đồng thời bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Đặt lịch hẹn
